Wat me altijd al heeft gefascineerd is hoe een straat is ingedeeld, vooral in onze steden is het vaal verbazend dat zo veel beschikbare ruimte zo wordt verkwanseld. Daarom wil ik hier een klein pleidooi houden voor #DeNieuweStraat (want alles heeft z’n hashtag dezer dagen).

Het eerste dat me altijd opvalt, zeker in de randgemeenten, is de aanwezigheid van lekker ouderwetse voortuinen. Een lapje grond dat bij de woning hoort, maar waar verder niet veel mee gebeurd. Ofwel gaat er een verveelde syndicus af en toe het gras er afdoen, met een grasmachine die dan een oppervlakte van 4 op 6 meter moet “maaien”. Ofwel plant men er wat moeilijk te onderhouden bloemen en planten in de hoop er toch de buurt wat mee op te vrolijken. Nog anderen doen helemaal geen moeite meer, en gooien de handdoek in de ring door gewoon heel de voortuin te betegelen, waarna er prompt auto’s op verschijnen of onkruid (als zie ik minder en minder het verschil tussen auto’s of onkruid zelf).

Je ziet dan ook vaak twee baanvakken in zulke straten, en dan nog eens aan beide kanten parkeerplek (meestal in horizontale oriëntatie, want ruimte besparen was toen het werd aangelegd in de jaren ’60 not-done blijkbaar). 
De straat waar ik leef heeft letterlijk aan beide kanten: 5m. voortuin, 2m voetpad, 0 fietspad, 1,5m parking en dan een rijvak (2x dus). 
Al die ruimte is vrijwel nutteloos. Terwijl er wel noden zijn aan:
Fietsenstalling, fietspad, groen, oplaadpunten, post-bakjes of hokjes om pakjes in achter te laten, stockage-ruimte (de woningen hier hebben geen kelders bij voorbeeld), speelruimte voor kinderen, honden-toilet,… (en je kan nog een dozijn andere zaken bedenken) .

Afgraven, Aanpassen, Aanleggen

Wat “de nieuwe straat” zou moeten zijn is een herverdeling van deze beschikbare ruimte. Dat vraagt enige omschakeling uiteraard. Er zal altijd iemand zijn die zijn of haar voortuin enorm leuk vindt, uiteraard, maar meestal hebben dee mensen dan wel ook een achtertuin, dus leef u daar maar lekker uit zou ik zeggen.

De nieuwe straat begint met het van gevel-tot-gevel afgraven van de hele boel: trottoir, parking, rijvakken, alles weg.
De nieuw vrijgekomen ruimte kan dan herverdeeld worden naar iets nuttigs. Twee rijvakken heb je in bijna geen enkel geval nog nodig, dus daar zou je er één van kunnen maken (maar dan wel zo aanleggen dat dit rijvak ooit volledig kan verdwijnen en meteen zonder al te veel moeite mee ingeschakeld kan worden in meer nuttige zaken).
De brede trottoirs aan beide kanten kunnen ook met wat minder ruimte, dan kan je ook een fietsruimte creëren, of waarom niet: een multi-functionele strook voor iedereen die te voet of met de fiets is.
Daarnaast heb je nog ruimte voor fietsenstallingen, desnoods ondergronds, je kan ook kastjes installeren waar de buurtbewoners met een technisch systeem (codes, of b-post punten) hun pakjes kunnen ophalen. Dit is meteen ook handiger voor de postbodes die dan meteen alle pakjes in deze bakken kunnen achterlaten indien de mensen niet thuis zijn, of het er meteen in droppen.
Je kan zelfs meer groen aanleggen: mini parkjes afhankelijk van de beschikbare ruimte. Je kan ook naargelang de noden van de buurt zaken gaan veranderen, bij de ene nieuwe straat staat er misschien een kraam met verse vis, bij de andere een speeltuintje, en bij nog een andere een vrij podium,… er zijn zo veel mogelijkheden.

De nieuwe straat heeft nauwelijks nadelen, buiten dat het geld en moeite kost om aan te leggen, en misschien dat er weerstand komt van mensen die elke soort verandering niet zien zitten. De voordelen wegen echter niet op tegen de kleine nadelen denk ik.
Wanneer je buiten komt, en niet langer die uniforme, grijze, asfalt-dwangbuizen ziet, maar een levende straat met mensen die effectief hun ruimte kunnen benutten, dan denk ik dat vele plekken een pak meer nuttig en meer aangenaam gaan worden.

Uiteraard, kan je dit niet overal toepassen. Sommige straten kan je gewoonweg niet heraanleggen volgens dit principe, ik denk maar aan de huidige grote doorvoer-straten zoals de Bredabaan in Merksem of de Plantin en Moretuslei in Antwerpen,… het is nu eenmaal zo dat je nog veel verkeer hebt. Ik heb het hier in een eerste fase vooral over woonstraten en straten met veel voortuinen.
In een later fase kan je dit verder uitbreiden.

Waarom experimenteert men hier niet eens mee?
Zou het geen goed idee zijn, om een proefproject hieromtrent op te zetten? Pik er een randgemeente-buurt uit, waar je zo 3 à 5 straten gaat omvormen (desnoods op vrijwillige basis, denk dat er vele mensen kandidaat voor zijn). En kijk daarna wat het effect is, en waar het idee moet aangepast worden. 

De straten zoals die nu zijn aangelegd, hebben hun tijd gehad,… het idee van voortuin – stoep – parking – rijvak moet misschien eens afgevoerd worden. 
Wanneer je #denieuwestraat ziet zitten, refereer dan naar deze blogpost en denk mee na over dit concept, vraag er naar bij je lokale politici, en zoek naar meer nut voor de beschikbare ruimte.
‘t Is alleszins beter dan een zieke struik in een dorre voortuin, in een straat waar je niet eens je fiets deftig kan stallen.

 twitter.com/kim0raku 

Written by kim

twitter.com/kim0raku